Netbeheerder Stedin spoort samen met de politie jaarlijks zo’n 1.500 à 1.600 hennepkwekerijen op. De exploitanten van deze kwekerijen maken zich op grote schaal schuldig aan energiediefstal. Dat kost de netbeheerder niet alleen geld maar is ook zeer schadelijk voor het energienet. De henneptelers knoeien met elektriciteitaansluitingen en maken gebruik van zeer ondeugdelijke verbindingen. Kortsluiting en overbelasting van het net kunnen het gevolg zijn. Eén op de acht branden zou door hennepkwekerijen worden veroorzaakt. Peter van ’t End, hoofd Fraudebestrijding bij Stedin, ziet het aantal opgespoorde kwekerijen als “het topje van de ijsberg.” Begin september deed de politie in een grote gecoördineerde, landelijke actie invallen bij 127 hennepkwekerijen en drie drogerijen. Het is duidelijk dat dit een groot probleem is.
Bij Stedin werken zo’n 35 medewerkers fulltime aan het opsporen van energiediefstal. Een groot deel hiervan wordt veroorzaakt door de hennepteelt. “De henneptelers zorgen ervoor dat de afgetapte stroom niet geregistreerd wordt. Ze maken veelal een illegale aansluiting, rechtstreeks op het net onder de hoofdzekering. Of ze draaien de meterstanden terug. Het gevaar is dat er meer elektrisch vermogen afgenomen wordt dan waar de aansluiting op berekend is. Dat kan kortsluiting geven. Of de kabel kan gaan smelten, waardoor er brandgevaar ontstaat. De veiligheid is dan absoluut in het geding”, zegt Van ’t End.
Anoniem
Stedin krijgt de meldingen over de hennepkwekerijen veelal van Meld Misdaad Anoniem. De netbeheerder kan na een melding via dit kanaal het pand met een warmtecamera scannen om te kijken of er een afwijkend warmtebeeld is. De lampen van de kwekerij, die bedoeld zijn om de planten te laten groeien, geven heel veel warmte af. De echte professionele kwekerijen zijn zelfs in staat om dit af te grendelen, waardoor er met de camera bijna niet gescand kan worden. Daarnaast doet Stedin netmetingen, waarbij getracht wordt een verhoogde energieafname op te sporen. Als er onrechtmatigheden worden geconstateerd, stapt de politie op basis van de Opiumwet naar binnen.
Politie moet meer doen
Volgens Van ’t End heeft hennepgerelateerde energiediefstal nog altijd geen hoge prioriteit bij de politie. “We zijn voor de inzet van politie afhankelijk van het aantal meldingen dat we binnenkrijgen en we kijken ook naar storingen, maar we lopen wel achter de feiten aan. We kunnen nog te weinig aan preventie doen. We zijn ook sterk afhankelijk van de capaciteit bij de politie. Wij vinden het belangrijk dat de politie structureel meer aandacht besteedt aan het oprollen van hennepkwekerijen, omdat de veiligheid in het geding is. Bovendien vindt er gewoon diefstal plaats. En dat kun je niet laten zitten.”
Miljoenenschade
De afdeling Fraudebestrijding van Stedin haalt aan schade jaarlijks zo’n tien miljoen euro boven water. Hiervan kan 5 miljoen euro verhaald worden. “Het resterende bedrag kan niet meer binnengehaald worden, vanwege vervalste contracten en personen die met de noorderzon vertrokken zijn. Daar kun je geen geld op incasseren. De totale omvang van de energiediefstal schat ik op 30 tot 35 miljoen euro. We sporen dus maar het topje van de ijsberg op, hoewel ik dat niet met feiten kan aantonen. Volgens het Platform Energiediefstal, waarin ook andere netbeheerders zijn vertegenwoordigd, komt het totale bedrag aan energiediefstal in ons land jaarlijks uit op 180 miljoen euro”, zegt Van ’t End.